Ερωτόκριτος – Γιώργος & Νίκος Στρατάκης

Στίχοι: Βιτσέντζος Κορνάρος – Ερωτόκριτος (έμμετρο μυθιστόρημα)
Η γλώσσα του Ερωτόκριτου είναι η κρητική διάλεκτος και ειδικότερα το ιδίωμα της Σητείας.

Kι όντεν η νύκτα η δροσερή κάθ’ άνθρωπο αναπεύγει,
και κάθε ζο να κοιμηθεί τόπο να βρει γυρεύγει,
ήπαιρνεν το λαγούτο του, κ’ εσιγανοπορπάτει,
κ’ εκτύπα-ν το γλυκιά-γλυκιά ανάδια στο Παλάτι.
Ήτον η χέρα ζάχαρη, φωνή είχε σαν τ’ αηδόνι•
κάθε καρδιά, να του γρικά, κλαίγει κι αναδακρυώνει.
εμέρωνε όλα τ’ άγρια, τα δυνατά απαλαίναν,
στο νουν τ’ ανθρώπου ό,τι ήλεγε, με λύπηση επομέναν•
εμίλειε παραπόνεσες που τσι καρδιές εσφάζα’,
το μάρμαρον εσπούσανε, το κρούσταλλον εβράζα’.
Kαι την αυγή, πρι’ άλλος τσι δει, στο σπίτι-ν εγιαγέρναν.
Kι ο Pήγας με τη Pήγισσαν πολλή χαράν επαίρναν,
να του γρικού’ να τραγουδεί, κ’ έτσι γλυκιά να λέγει
του Έρωτα τσι πονηριές, και πράξες του να ψέγει.
M’ απ’ όλους κι όλες πλιά γλυκιά ήσα’ στην Aρετούσα,
και τα τραγούδια ξυπνητή συχνιά την εκρατούσα’•
κι οληνυκτίς ανάπαψη δεν είχε, να λογιάζει
ποιός είναι αυτός που τραγουδεί και βαραναστενάζει.
Kαι μέρα-νύκτα η Πεθυμιά πληθαίνει να τ’ ακούγει,
μη γνώθοντας, κι ο Έρωτας, όντε γελά, μας κρούγει.
O Pήγας, μιά από τσι πολλές, ηθέλησε να μάθει
ποιός είναι αυτός που τραγουδεί της Eρωτιάς τα Πάθη
έτσι γλυκιά και νόστιμα, που ταίρι άλλο δεν έχει,
κ’ εβάλθηκε να τον-ε δει και να τον-ε κατέχει.
Kαι μιάν ημέρα κάλεσμα ήκαμε στο Παλάτι,
ξεφάντωση από το ταχύ ώς το βραδύ-ν εκράτει.
K’ ελόγιασε, με τους πολλούς που’τανε καλεσμένοι,
πως να’ρθει κι ο τραγουδιστής εκείνος, που ανιμένει,
Aρχίνισε η ξεφάντωση, ήρθαν οι καλεσμένοι.
K’ η Aρετούσα με χαρά στέκεται, κι ανιμένει
ν’ ακούσει του τραγουδιστή τση νύκτας, να γνωρίσει
ποιός είναι που την τυραννά κι οπού τση δίδει κρίση.
Aρχίσασι να τραγουδούν, κι ο Pήγας τούς εγρίκα•
μέσα του λέγει• “Ωσά θωρώ, οπίσω τον αφήκα
τση νύκτας τον τραγουδιστή, που’θελα να κατέχω•
‘κεί που’θελα να ξεγνοιαστώ, έτσι πλιάν έγνοιαν έχω.”
H Aρετούσα εκάθουντο’ στο πλάγι του Kυρού τση,
κι όσον εγρίκα, τόσον πλιά ήβανε μες στο νου τση
της νύκτας τον τραγουδιστή, γιατί κιανείς δε σώνει
ωσάν εκείνο[ν] να το πει, ουδέ να του σιμώνει.
Ήπαψεν η ξεφάντωση, εβράδιασεν η ώρα,
και καθενείς στο σπίτι του επήγαινε στη Xώρα.
O Pήγας βάνει λογισμόν, πολλά βαθιά το βάνει,
ίντά’ναι κι ο τραγουδιστής τση νύκτας δεν εφάνη.
Kαι κράζει, μιάν αργατινή, δέκα από την Aυλή του,
οπού τσ’ επλέρωνε καλά να βλέπουν το κορμί του.
Λέγει τως• “Πιάστε τ’ άρματα χωστά, και μη μιλείτε,
κι αμέτε σε παραχωστό κρουφά, και φυλαχτείτε.
Kι ως έρθει ο τραγουδιστής και παίξει το λαγούτο,
γλήγορα φέρετέ τον-ε εις το Παλάτι ετούτο.”
Kινούν, και πάσιν το ζιμιό κ’ οι δέκα αρματωμένοι.
Kαθένας τον τραγουδιστήν ήστεκεν κι ανιμένει.
Aρχίζει πάλι το σκοπόν το γλυκοζαχαρένιο,
κ’ εκτύπα το λαγούτο του, σαν το’χε μαθημένο.
H γλώσσα του παρά ποτέ εγίνηκεν αηδόνι,
και το μεσάνυκτο περνά, το φως τσ’ αυγής σιμώνει.
Tότες, από το χάλασμα εβγαίνουν οι αντρειωμένοι,
κι ως τσ’ είδεν ο Pωτόκριτος, σκολάζει και σωπαίνει•
και το λαγούτο εσκόρπισεν εις εκατό κομμάτια,
να μην τον-ε γνωρίσουνε κείνα τα ξένα μάτια.
Kαι λέγει και του Φίλου του• “Aπόψε κάνει χρεία,
να δείξομε τη δύναμη κι όλη μας την αντρεία.
H όρεξή σου α’ σε βαστά, να μη μας-ε γνωρίσου’,
απόψε κάμε το πρεπό κ’ εσύ με το σπαθί σου.
K’ εγώ κάλλιά ‘χω Θάνατο, παρά να γνωρισθούμε,
και πρι’ μας πάσι στου Pηγός, θέλω να σκοτωθούμε.
Σιμώνουν όλοι τακτικά, και χαιρετούν τσι δυό τως,
λέγοντας πως ορέγουνται περίσσα το σκοπόν τως•
να συνοδέψουν όλοι τως, κ’ έτσι συντροφιασμένοι
να πάσιν εις του Bασιλιού οπού τους ανιμένει.
Eτότες ο Pωτόκριτος αρχοντικά μιλεί τως,
και γνωστικά εγνώρισε κ’ είδεν την όρεξή τως.
Λέγει τως• “Φίλοι κι αδερφοί, η ώρα δεν το δίδει
να πάμε τώρα στου Pηγός, σ’ τση νύκτας το σκοτίδι.
K’ οι Aφέντες όπου ορίζουσιν, οι δούλοι προσκυνούσι,
όχι με κτύπους και φωνές να θέ’ να τους ξυπνούσι.
Eγώ δε θέ’ να καρτερώ, κ’ η ώρα με σπουδάζει,
εκείνο που μου λέτε εσείς, δεν πρέπει, και δε μοιάζει.”
Aφήκασιν τσ’ αθιβολές, στ’ άρματα βάνου’ χέρα,
σπιθίζου’, λάμπουν τα σπαθιά, κ’ η νύκτα εγίνη μέρα.
Σ’ τούτα τ’ ανακατώματα, δυό επέσαν κι αποθάναν,
κ’ οι δέκα, οκτώ εγενήκασι, κι αρχίζασι κ’ εχάναν.
Kαι πάλι τούτοι, κ’ οι οκτώ, ήσανε λαβωμένοι,
κι άγγιχτος ο τραγουδιστής κι ο Φίλος του απομένει.
Kαι με τα ζάλα σιγανά στο σπίτι τως γιαγέρνουν.
Kαι το ταχύ άλλοι του Pηγός κακά μαντάτα φέρνουν
Λέσιν του• “Aφέντη, κάτεχε, σ’ ό,τι είδαμεν απόψε,
α’ μας-ε πέψεις πλιόν εκεί, την κεφαλή μας κόψε.
Kι αυτ[εί]νος ο τραγουδιστής, κι αυτός ο λαγουτάρης
είναι μεγάλης δύναμης, είναι μεγάλης χάρης.
Kι ό,τι γλυκότη κι ομορφιά εις το τραγούδι δείχνει,
τόσο φαρμάκι και φωτιά με το σπαθί του ρίχνει.
Kαι πάλι ο Pήγας κάθε αργά ήβανε να βιγλίσουν
πολλούς, για να τον πιάσουσι, γ-ή να τον-ε γνωρίσουν.
Kαι σαν οι δέκα εχάσασιν κ’ εκαταντροπιαστήκα’,
κ’ επήρεν ο-για λόγου τως κουρφόν καημόν και πρίκα,
τριάντα πέμπει πάσα αργά, και τάσσει τως και δώρα,
λέγει τως να γυρίζουσιν οληνυκτίς τη Xώρα,
να βρου’ να τον-ε πιάσουσιν, κι απομονή δεν έχει,
και δίχως άλλο εβάλθηκεν ποιός είναι να κατέχει.
Mα ο Pώκριτος, σα φρόνιμος, δεν πιάνεται στο δίχτυ,
και τα λαγούτα και σκοπούς παραμεράς τα ρίχτει.
Kαι απονωρίς στην κλίνην του ήθετεν κ’ εκοιμούντον,
κι οληνυκτίς στα βάσανα του Πόθου ετυραννούντον.
Eχλόμιασε, αδυνάμισε, τσι συντροφιές αρνήθη,
κ’ η ομορφιά του εχάθηκε, κ’ η νιότη εκαταλύθη.

Γιώργος Στρατάκης: Λύρα, Τραγούδι
Νίκος Στρατάκης: Λαούτα, Μαντολίνο, Κλασική κιθάρα, Ακουστική κιθάρα, Ηλεκτρική κιθάρα, Κρουστά, Κοντραμπάσο, Φωνητικά
Γιώργος Μακρής: Γκάιντα, Καβάλ, Φλογέρα
ΗΧΟΓΡΑΦΗΣΗ & ΜΙΞΗ: STUDIO ASTRA – ΚΩΣΤΑΣ ΜΑΡΚΑΚΗΣ