Φαίδων Ταμβακάκης

Φαίδων Ταμβακάκης

Ελληνες λογοτέχνες
Ο Φαίδων Ταμβακάκης γεννήθηκε στην Αλεξάνδρεια το 1960.
Σπούδασε οικονομικά και αγγλική φιλολογία. Έχει εκδώσει τα πεζογραφήματα: “Ευμορφία” (1982), “Τα τοπία της Φιλομήλας” (1988), “Η υστάτη” (1991), το μυθιστόρημα “Οι ναυαγοί της Πασιφάης” (1997), για το οποίο τιμήθηκε το 1997 με το Βραβείο Μυθιστορήματος του περιοδικού “Διαβάζω”, καθώς και τη συλλογή διηγημάτων “Άδεια ξενοδοχεία” (2005). Έχει μεταφράσει έργα των Τζων Φώουλς, Φ. Σκοτ Φιτζέραλντ, Ζέλντα Φιτζέραλντ, Μπ. Τρέηβεν, Άισμπεργκ Σλιμ, κ.ά., και έχει επιμεληθεί τον τόμο για την Αλεξάνδεια στη σειρά “Μια πόλη στη λογοτεχνία” των εκδόσεων “Μεταίχμιο”. Ζει και εργάζεται στην Αθήνα.

Τα τοπία της Φιλομήλας – Φαίδων Ταμβακάκης

Από την Αλεξάνδρεια των παιδικών χρόνων του αφηγητή ως τη σύγχρονη Αθήνα και το Λονδίνο, τα “τοπία της Φιλομήλας” διαρκώς μεταμορφώνονται: είναι οι εσωτερικοί χώροι της ενηλικίωσης, που αναδιπλώνονται με μιαν υποβλητική αρμονία μαθημάτων πιάνου και χαμηλόφωνη ζωής και όπου κυριαρχεί η μορφή του πατέρα’ είναι όμως και χώροι της φαντασίας, όπου τα ινδάλματα της μέρας επιστρέφουν, κάποτε με βίαιο τρόπο. Η Φιλομήλα, ταλέντο του πιάνου, πρόσωπο βουβό, υπαγορεύει μια σκληρή μουσική στο βίο και τα όνειρα του αφηγητή και τον κρατεί, μαζί με τον καλύτερό του φίλο, δέσμιο σ’ ένα τρίγωνο παιδικής φαντασίωσης, εφηβικής παράνοιας και ανδρικής ζήλιας.

Η υστάτη – Φαίδων Ταμβακάκης

“Συνήθως ο κόσμος πιστεύει ότι οι μοναχοί θαλασσοπόροι είναι προβληματικά άτομα, ορκισμένοι μισάνθρωποι. Δεν ήταν μισάνθρωπος. Δεν τον οδήγησε η απέχθεια στο μεγάλο ταξίδι. Θέλησε απλώς να ζήσει για ένα διάστημα με τον εαυτό του ώστε να ανακαλύψει τις πηγαίες ανάγκες του. Τουλάχιστον αυτή την εξήγηση έδωσε τότε και από συνήθεια θα την έδινε και τώρα. Εκείνο που συμβαίνει στις κοινωνίες, ότι δηλαδή εύκολα αντικατοπτρίζεται επάνω μας το περιβάλλον και επικαλύπτει τη φύση, το είχε επισημάνει και ήθελε να επανορθώσει…
Από το σχολείο κιόλας, άλλοτε καθρέφτιζε έναν συμμαθητή, άλλοτε έναν παιδικά ήρωα, άλλοτε έναν αξιοθαύμαστο γονιό, άλλοτε πάλι ένα καθεστώς. Ως παιδί, δεν ήταν δυνατόν να το συνειδητοποιήσει, αλλά, μέσα στην κοινωνία, οι χαρές του, οι απογοητεύσεις του, οι στόχοι και οι ανάγκες δεν ήταν δικές του. Ηταν μια αντανάκλαση από κάποιον τρίτο, αληθινό ή φανταστικό.”
Μετά από πολύχρονη περιπλάνηση στις θάλασσες και τους ωκεανούς, ο μοναχικός θαλασσοπόρος σταματά στην άγονη Σαπιέντζα του Αιγαίου για ένα σύντομο σταθμό, καθώς πιστεύει: να διορθώσει τις αβαρίες του σκάφους και να συνεχίσει το ταξίδι σε ακόμη πιο μακρινούς τόπους. Εκεί, ξένος στην πατρίδα του, ανάμεσα στους απτούς εφιάλτες που τον τυραννούν και τις ελπίδες που προσπαθεί να συντηρήσει, θα βρεθεί αντιμέτωπος με όλα όσα τον είχαν οδηγήσει στο μεγάλο του ταξίδι: την καταλυτική ισχύ των άλλων, τη βάρβαρη δύναμη του περιβάλλοντος και την απουσία νοήματος στην επικοινωνία.

Ευμορφία – Φαίδων Ταμβακάκης

(Σαν) ρομάντσο (του παλιού καιρού)
Για λίγες στιγμές έμεινα να αιωρούμαι αγκιστρωμένος στη σχοινένια σκάλα. Οι δισταγμοί μου ενισχύθηκαν όταν κατάλαβα ότι ο ήλιος είχε εξαφανιστεί. Πάνω από το κεφάλι μου, στηριγμένο σε τέσσερα δοκάρια που έτριζαν, έστεκε το ξύλινο κελί του πάτερ-Εουσέμπιο. Ο φόβος κι ένα υγρό αεράκι, με ανάγκασαν να αποφασίσω. Εσπρωξα με το ένα χέρι την καταπακτή, αλλά δεν φάνηκε τίποτα. Πιάστηκα από το άνοιγμα και σύρθηκα μέσα. Μέχρι να συνηθίσουν τα μάτια μου στο σκοτάδι, δοκίμασα με την αφή να γνωρίσω το περιβάλλον. Τα σανίδια γέμισαν τις παλάμες μου αγκίδες. Η ατμόσφαιρα ήταν πυκνή από μια ζωώδη μυρωδιά. Ακούμπησα πάνω σ’ ένα κομμάτι τραχύ ύφασμα, νιώθοντας ξένος και μόνος.

Οι ναυαγοί της Πασιφάης – Φαίδων Ταμβακάκης

Σε αυτό το μαγευτικό μυθιστόρημα, για το οποίο απέσπασε το Bραβείο Mυθιστορήματος του έγκριτου περιοδικού Διαβάζω, ο Tαμβακάκης ζωντανεύει τις περιπέτειες τριών ναυαγών σε ένα νησί της Ωκεανίας. Yιοθετώντας ταξιδιωτικό ύφος και μνημοτεχνικές μεθόδους, φέρνει τους ήρωές του αντιμέτωπους με τη φύση, με τους εαυτούς τους και με μια χαμένη κάστα της Πολυνησίας, που περιέπλεε τον Eιρηνικό οργανώνοντας θεατρικές και χορευτικές παραστάσεις που κατέληγαν σε ερωτικά όργια. H κάστα αυτή εξαφανίστηκε τον 19ο αιώνα μετά από ανελέητο κυνηγητό των ιεραποστόλων και πήρε μαζί της τη μυθολογία, τη μουσική και την ποίηση όλων των λαών της περιοχής, δηλαδή τη μνήμη. Oι ναυαγοί της Πασιφάης προσπάθησαν να την ξαναβρούν.

Αδεια ξενοδοχεία – Φαίδων Ταμβακάκης

Τα άδεια ξενοδοχεία έχουν τους δικούς τους τακτικούς πελάτες. Λίγους αλλά τακτικούς. Είναι εκείνοι που φτιάχνουν τις βαλίτσες τους, όταν άλλοι αγοράζουν σάκες και χάρακες. Εκείνοι που κλειδώνουν το σπίτι πίσω τους, όταν οι άλλοι το τακτοποιούν. Είναι κι εκείνοι που δεν έχουν βαλίτσες, ούτε και σπίτι, είναι φυγάδες κάθε λογής. Είναι βέβαια και οι συγγραφείς που τους καταδιώκουν. Αυτοί τους κατασκοπεύουν διακριτικά στην άδεια σάλα του πρωινού και μετρούν τα βήματά τους στους έρημους διαδρόμους των ορόφων.
Δεν έχουν εποχή τα άδεια ξενοδοχεία, δεν είναι μόνο οι δουλειές, τα σχολεία και οι νεκρές περίοδοι που τα αδειάζουν. Αρκεί μια θεομηνία, μια κρίση και τα ξενοδοχεία νεκρώνουν. Τότε, μετά τη βοή και τη ζέστη που φέρνουν τα πλήθη, επικρατεί ψύχος και σιγή, σαν τις λευκές σελίδες του βιβλίου που δεν είχε λόγο να γραφτεί.
Δεν πάνε όλοι σκόπιμα στα άδεια ξενοδοχεία. Συχνά φταίει κάποιο καπρίτσιο της τύχης. Κάποιους τους στέλνει η ανάγκη, ένα χρέος, η υπηρεσία. Και κάποιοι, ελάχιστοι, τα επιλέγουν. Προτιμούν να ταξιδεύουν σ’ έναν τόπο όταν ο κόσμος κοιτάει σαγηνευμένος αλλού, ή αποστρέφει με βδελυγμία το βλέμμα. Γι’ αυτούς τα άδεια ξενοδοχεία είναι το φωτεινό, το αξιομνημόνευτο κομμάτι της ζωής. (Φ.Τ.)

Τακτοποίηση αυθαιρέτων – Φαίδων Ταμβακάκης

Κάτι το «ασύλληπτο» πλανάται σε αυτό το βιβλίο. Κάτι μεταξύ παραμυθιού και πραγματικότητας, που δεν μπορείς να καταλάβεις αν είναι αλήθεια ή προϊόν φαντασίας ή και –γιατί όχι– φαντασιοπληξίας. Και δεν χρειάζεται να τα καταλάβει κανείς όλα αυτά, αφού εκείνο που τον κερδίζει ως αναγνώστη είναι η μαγεία που του ανασύρουν αρχετυπικά σύμβολα σπάνιας επινοήσεως, είναι αυτό το αναπάντεχα θελκτικό που του προκαλούν ακραίες καταστάσεις, αλλά και η έως σημείου «βαρβαρότητας» αντιπαλότητα των δύο φύλων…

Η αναπαλαίωση – Φαίδων Ταμβακάκης

Γυρίσαμε το καρνάγιο μέχρι πέρα, σχολιάζοντας τα σκάφη, είχε όμορφα σκαριά και άχρωμα πλαστικά, κουρασμένα μοτόρια και λίγα καΐκια. Φτάσαμε και στον ταρσανά κι εκεί κόλλησε.
Στο έδαφος ήταν χαραγμένες καμπύλες, πυκνές, η μία πάνω στην άλλη, σαν ο ζωγράφος να μην πετύχαινε το αποτέλεσμα και να προσπαθούσε ξανά και ξανά, δίχως να σβύνει τις παλιές.
-Είναι χνάρια. Η περιουσία του καραβομαραγκού. Κάθε χνάρι οδηγεί τον μαραγκό να φτιάξει την ακτίνα ή τον άξονα για διαφορετικό τύπο και μέγεθος καϊκιού.
Δεν ήξερα να τα ξεχωρίσω, κάποια ήταν χνάρια της μάνας, κάποια των στρώσεων, κάποια των νομέων, κρυπτογραφήματα μιας τέχνης που περνούσε από γενιά σε γενιά.
– Όλα τα καΐκια γίνονταν, φαινομενικά, δίχως σχέδιο, μα με πείρα αιώνων και κανόνες δοκιμασμένους. Οι καμπύλες ξέρουν πόσο στράβωμα σηκώνει το ιρόκο και πόσο το έλατο. Ξέρουν πόσο στράβωμα χρειάζεται το κοφτό κύμα στα όρτσα και πόσο το φαρδύ στα πρίμα.
– Τι κρίμα να μην υπάρχουν χνάρια και για τα ζευγάρια.
Πράγματι, κανείς δεν έδινε πια τα χνάρια για να σκαρώσεις γερές σχέσεις, να βγαίνουν στα πέλαγα με τις φουρτούνες και να γυρίζουν στο λιμάνι, ατσαλάκωτες. Ο κάθε μάστορας ξεκινούσε να μάθει από την αρχή και η γνώση ερχόταν πάντα αργά.
Μια αβαρία καθηλώνει το ιστιοπλοϊκό “Τάι Μο Σαν” σε ένα καρνάγιο της Σύρου. Ο καπετάνιος προετοιμαζόταν να επαναλάβει το θρυλικό παρθενικό ταξίδι του σκάφους από το Χόνγκ Κονγκ στο Ντάρτμουθ, στα χρόνια του Μεσοπολέμου, χωρίς μηχανή. Η αβαρία αποδεικνύεται πιο σοβαρή από ό,τι αρχικά φανταζόταν και βρίσκεται αντιμέτωπος με ασφυκτικά διλήμματα. Στο νησί θα ξαναβρεί έναν παλιό, άδοξο έρωτά του και θα δοκιμάσει μια νέα αρχή.
Πυκνή και δεξιοτεχνική αφήγηση με σασπένς, από έναν συγγραφέα που κατέχει τα μυστήρια της εσωτερικής και της εξωτερικής πραγματικότητας.
Βραβείο Ιδρύματος Πέτρου Χάρη Ακαδημίας Αθηνών 2015

Νουβέλα, Βιβλιοπωλείον της Εστίας, 2015, 80 σελ.

Η έβδομη ιστορία. Το μυστικό της Σεσάτ – Φαίδων Ταμβακάκης

“Η έβδομη ιστορία”. Σα να έπεσε από σύννεφο. Η μεγαλύτερη εκδοτική επιτυχία στην ιστορία της ανθρωπότητας. Μεταφράζεται ταυτόχρονα σε όλες τις ζωντανές γλώσσες και σε όσες νεκρές σώζονται. Διαβάζεται από δισεκατομμύρια αναγνώστες μέσα σε λίγους μήνες. Η κριτική άναυδη, οι σχολιογράφοι, οι φιλόσοφοι, οι συνωμοσιολόγοι αντλούν έμπνευση για θεωρίες και προφητείες. Μια ιστορία χωρίς προηγούμενο, χωρίς εκδότη, χωρίς συγγραφέα. Την πατρότητα διεκδικούν ένας ψηφιακός βοηθός, με το όνομα Σεσάτ κι ο Τσιπ ΄Ωμο, άσημος συγγραφέας της Γενιάς Ζ. Ο δρυς Πεσούσης έρχεται να μας αποκαλύψει “Το μυστικό της Σεσάτ”, και να θέσει το ακροτελεύτιο ερώτημα: Τι μας περιμένει, εάν το τζίνι το σκάσει από το λυχνάρι;

Διηγήματα, Βιβλιοπωλείον της Εστίας, 2019, 144 σελ.

Μυθιστορήματα
Τα τοπία της Φιλομήλας (1988)
Τα τοπία της Φιλομήλας (1994), Βιβλιοπωλείον της Εστίας
Οι ναυαγοί της Πασιφάης (1998), Βιβλιοπωλείον της Εστίας
Τα τοπία της Φιλομήλας (2008), Βιβλιοπωλείον της Εστίας

Νουβέλες
Ευμορφία (Σαν) ρομάντσο (του παλιού καιρού) (1982)
Η υστάτη και τέσσερις σπουδές (1991)
Η υστάτη (1995), Βιβλιοπωλείον της Εστίας
Ευμορφία (1997), Βιβλιοπωλείον της Εστίας
Η αναπαλαίωση (2015), Βιβλιοπωλείον της Εστίας

Διηγήματα
Αδεια ξενοδοχεία (2005), Βιβλιοπωλείον της Εστίας
Τακτοποίηση αυθαιρέτων (2013), Εκάτη
Η έβδομη ιστορία. Το μυστικό της Σεσάτ (2019), Βιβλιοπωλείον της Εστίας

Συλλογικά έργα
Η εξορία του συγγραφέα (1989), Βιβλιοπωλείον της Εστίας
Το καρότσι (1998), Εκάτη
Κύμινο και κανέλα (1998), Εκδόσεις Πατάκη
Παραμύθια από το μέλλον (2001), Μίνωας
Ιστορίες καπνού (2006), Μίνωας
Γεύμα μ’ έναν ήρωα (2014), Εκδόσεις Πατάκη
Χωρίς μαγνητόφωνο (2018), Πόλις

Μεταφράσεις
Francis Scott Fitzgerald, Ο παράδεισος του Πατ Χόμπυ (1985), Οδός Πανός
Zelda Fitzgerald, Χαρίστε μου το βαλς (1985), Οδός Πανός
John Fowles, Ο συλλέκτης (1988), Βιβλιοπωλείον της Εστίας
B. Traven, Ο θησαυρός της Σιέρρα Μάδρε (1988)
John Fowles, Εβένινος πύργος (1992), Βιβλιοπωλείον της Εστίας
John Fowles, Ο μάγος (1997), Βιβλιοπωλείον της Εστίας
Iceberg Slim, Νταβατζής (2000), Κέδρος
John Fowles, Ο συλλέκτης (2001), Βιβλιοπωλείον της Εστίας
John Fowles, Η ερωμένη του γάλλου υποπλοιάρχου (2004), Βιβλιοπωλείον της Εστίας
John Fowles, Ενα Καπρίτσιο (2009), Βιβλιοπωλείον της Εστίας

Βραβεία
Οι ναυαγοί της Πασιφάης – Βραβείο Μυθιστορήματος του περιοδικού «Διαβάζω» (1997)
Η αναπαλαίωση – Βραβείο Ιδρύματος Πέτρου Χάρη Ακαδημίας Αθηνών 2015

Πηγές: BIBLIONET, Βιβλιοπωλείον της Εστίας, Εκάτη

144 views.