Λουκής Ακρίτας (1909-1965)

Ελληνες λογοτέχνες
Ο Λουκής Ακρίτας γεννήθηκε το 1909 στην Μόρφου της Κύπρου.
Το 1925 αποφοίτησε από το Παγκύπριο Γυμνάσιο και γράφτηκε στο Διδασκαλείο Λευκωσίας. Το 1928 εργάστηκε ως δάσκαλος και παράλληλα δημοσίευσε κείμενα στην εφημερίδα της Λεμεσού Χρόνος. Ένα χρόνο αργότερα έφυγε για την Αθήνα, όπου γράφτηκε στο τμήμα Αγγλικής Φιλολογίας του Πανεπιστημίου και συνεργάστηκε με τη Μεγάλη Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια του Πυρσού, τις εφημερίδες Πρωία και Εστία, και ως ανταποκριτής στην εφημερίδα της Λευκωσίας Πρωινή. Το 1939 κατατάχθηκε στο στρατό και το 1940 πολέμησε στο αλβανικό μέτωπο, στέλνοντας παράλληλα ανταποκρίσεις στην εφημερίδα Εστία. Κατά τη διάρκεια της γερμανικής Κατοχής εξέδιδε μαζί με τον αδερφό του Επαμεινώνδα την παράνομη εφημερίδα Καθημερινά Νέα (κυκλοφόρησε από την άνοιξη ως τον Οκτώβρη του 1944 και σε αραιά χρονικά διαστήματα από το 1945 ως το 1946). Παράλληλα υπήρξε ιδρυτικό μέλος (μαζί με τους Μιλτιάδη Πορφυρογέννη και στρατηγό Σπηλιωτόπουλο) της αντιστασιακής οργάνωσης Τριμελής Επιτροπή Αγώνος (μετέπειτα Ανώτατη Επιτροπή Απελευθερώσεως). Διετέλεσε υφυπουργός Τύπου και Πληροφοριών στην Κυβέρνηση Απελευθερώσεως του Γεωργίου Παπανδρέου (1944), κατόπιν ιδεολογικής ρήξης του όμως με την επίσημη πολιτική γραμμή αποσύρθηκε ως το 1950, οπότε έγινε Γενικός Γραμματέας της ΕΠΕΚ, με την οποία εκλέχτηκε βουλευτής Αθηνών το 1951. Ένα χρόνο αργότερα επισκέφτηκε την Κύπρο και πρόβαλε τον κυπριακό αγώνα για την ανεξαρτησία μέσω της συμμετοχής του στην Γ΄ Επιτροπή των Ηνωμένων Εθνών και την Επιτροπή Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (1952) και επαφών του στις Η.Π.Α., όπου ταξίδεψε το 1954 ως μέλος της Διακομματικής Επιτροπής Διαφωτίσεως για το ζήτημα της Κύπρου. Ίδρυσε το κόμμα της Προοδευτικής Ένωσης (που συγχωνεύτηκε αργότερα με τη Φιλελεύθερη Δημοκρατική Ένωση του Σοφοκλή Βενιζέλου και από το 1961 συνεργάστηκε με την Ένωση Κέντρου του Γεωργίου Παπανδρέου. Συμμετείχε επίσης στη Σύσκεψη της Ρόδου (1959) και εξέδωσε τα πολιτικού προβληματισμού περιοδικά Ελληνικά Χρονικά, Κόσμος, Επιστήμη και Ζωή, σε συνεργασία με τον αδερφό του. Τέλος από τη θέση του υφυπουργού Παιδείας εισηγήθηκε την Εκπαιδευτική Μεταρρύθμιση μαζί με τον Ευάγγελο Παπανούτσο, προσπάθεια η οποία δεν ευοδώθηκε για λόγους πολιτικής αντιπαράθεσης και εξαιτίας του ξαφνικού θανάτου του Ακρίτα το 1965 σε κλινική του Λονδίνου. Στο χώρο της λογοτεχνίας ο Λουκής Ακρίτας πρωτοεμφανίστηκε το 1931 από τις στήλες του περιοδικού Πρωτοπόροι με το διήγημα Κάθε κορμί πενήντα λίρες. Μεγάλο μέρος του έργου του βρίσκεται δημοσιευμένο σε περιοδικά με τα οποία συνεργάστηκε. Προσδιοριστική της γραφής του Ακρίτα είναι η βαθιά επίδραση που άσκησε στο λογοτεχνικό του έργο η προοδευτική του ιδεολογία και γενικότερα η ανθρωπιστική του κοσμοθεωρία. Τα έργα του κινούνται στα πλαίσια της λογοτεχνίας καταγγελίας με μια αισιόδοξη προοπτική, που προκύπτει από την πίστη του συγγραφέα στην ψυχική αντοχή των κοινωνικά αδικημένων και στην άντληση δύναμης από εσωτερικούς μηχανισμούς σε δύσκολες συνθήκες.
Στα 1964, αμέσως μετά την εκδήλωση των διακοινοτικών ταραχών έσπευσε στην Κύπρο, για να μεταφέρει μήνυμα συμπαράστασης της Ελλάδας στον Εθνάρχη Μακάριο και στον κυπριακό λαό.
Πέθανε το 1965, σε ηλικία 57 ετών.
Πεζογραφία
Νέος με καλάς συστάσεις… (1935)
Ο κάμπος (1936), Πυρσός
Διηγήματα (1991)

Θεατρικά έργα
Αρματωμένοι (1947), Αετός Α.Ε.
Ομηροι (1956)
Θεοδώρα (1965), έκδοση Βιβλιοθήκης Κυπριακών Χρονικών

Διάφορα κείμενα
Κάθε ελεύθερος άνθρωπος είναι δημότης Μεσολογγίου (1964), Νέα Εστία
Αναστάσιμο Δόξας η μάχη της Κρήτης (1964), έκδοση της Φωνής της Κρήτης

Πηγές: ΕΚΕΒΙ, el.wikipedia.org

295 views