Βλάσσης Τρεχλής

Ελληνες λογοτέχνες


Ταξίδι στη Λευκή Θάλασσα
Φανταζόταν την πόλη του Ώρου να είναι χτισμένη σε μια γλυκιά πλαγιά, με όμορφα χρωματισμένα σπίτια, αγκαλιασμένα με γιασεμιά, με πέτρινα καλντερίμια και βρύσες στολισμένες με φιλόξενους στίχους για να ξεδιψούν το νου του ταξιδευτή. Με το καρνάγιο σε μιαν άκρη της παραλίας γεμάτο κόσμο. Και τα χέρια των τεχνιτών να δουλεύουν κάτω από τα μάτια των νοικοκυραίων και να μοσχομυρίζουν από το άρωμα του φρεσκοκομμένου πεύκου και του κυπαρισσιού. Έβλεπε ακόμα μπροστά του την αγορά, με τους ανθρώπους ν’ ανταλλάσσουν τις απόψεις τους τις ώρες της σχόλης. Με τα χέρια τους στο ύψος της καρδιάς και με θαυμαστές κινήσεις, ανάμεικτες με λόγια που δεν προσβάλλουν κανέναν άνθρωπο και καμιά πόλη, να διηγούνται την ιστορία της Λευκής Θάλασσας. Κι αυτή η ιστορία, λέει, δεν θα είναι ούτε καλή ούτε κακή, αφού θα είναι η ιστορία ολόκληρου του κόσμου…

Το αρχαϊκό χαμόγελο του Μάνου Χατζιδάκι
Ο δημιουργός δεν γεννιέται σε κενό αέρος. Γεννιέται σε ένα περιβάλλον, από ένα περιβάλλον, σαν χημικός τύπος. Γι’ αυτό ψάχνουμε τη ζωή των μεγάλων δημιουργών. Αναζητούμε στις βιογραφίες τους, στα γραπτά τους, στους έρωτές τους, στο νερό που πίνουν, δίχως αποτέλεσμα τις περισσότερες φορές, το χημικό περιβάλλον που τους δημιούργησε. Δεν θα μάθουμε ποτέ τον χατζιδάκειο χημικό τύπο. Δεν θα μάθουμε ποτέ ποιος συνδυασμός χρωμάτων και ήχων τον διαμόρφωσε. Μόνον εικασίες κάνουμε καθώς πλαταίνουμε όσο περισσότερο μπορούμε το πεδίο της αναζήτησης. Αναζητούμε το αόρατο μαγικό ραβδί που μεταμορφώνει τους ανθρώπους σε ποιητές. Τα νήματα που έχουμε στα χέρια μας ξεδιπλώνουν το κουβάρι. Ο λαβύρινθος ανοίγεται μπροστά μας. Πραγματικά και φανταστικά στοιχεία, ή στοιχειά, βρίσκονται εκεί έτοιμα να μας παγιδέψουν. Όσο και αν ο ερευνητής είναι αποφασισμένος να ακολουθήσει αντίστροφα το ποτάμι, δεν είναι σίγουρο πως θα φτάσει στην πηγή. Ο δημιουργός φυλάει καλά κρυμμένο το μυστικό του.
Το ίδιο ισχύει και ως προς την επαλήθευση. Με τι εργαλεία και τριγωνομετρικούς τύπους, μέσα σε ποια δοκιμαστικά σωληνάκια και εξοπλισμένα εργαστήρια θα μετρήσουμε και θα αναλύσουμε το ειδικό βάρος των ήχων; Ο ίδιος λέει διάφορα για τις επιρροές του, μα ένα μόνο μέρος αυτού του δρόμου μπορεί να μας δείξει, εξάλλου, ίσως και να θέλει να μας παραπλανήσει. Η αποκωδικοποίηση δεν είναι εύκολη υπόθεση. Προσπαθώ, διαβάζοντας δεκάδες φορές τα κείμενα του, ακούγοντας εκατοντάδες φορές τα τραγούδια του, να απομακρυνθώ από καθετί λογικό και να γρατσουνίσω με την άκρη του νυχιού μου το ειδώλιο, ένα κυκλαδικό ειδώλιο, για να “δω” κάτω από τη σάρκα του, που δεν είναι σάρκα του, μέσα στην καρδιά του, που δεν είναι καρδιά του, τη λάμψη σε μάτια που δεν υπάρχουν. Με τι μάτια εξάλλου θα μπορούσε ο ποιητής να διακρίνει το ορατό μέσα από το αόρατο; Ποιες νότες φουσκώνουν τα πανιά του αρπιστή και ταξιδεύει ως τις μέρες μας; Ποιος έχει την ικανότητα να μετατρέψει την ύλη σε ήχο και τον ήχο σε ύλη;
Είναι ο Χαχζιδάκις δημιουργός ενός συμπαντικού ειδωλίου; Χάνεται η μουσική του, χάνονται αυτές οι φυλακισμένες μέσα στον χρόνο της παρτιτούρας νότες στην κοσμική αχρονία; Τα αποσιωπητικά που ακολουθούν ένα μουσικό κομμάτι μετατρέπονται σε μια προσωπική ερώτηση στον ανώνυμο συνομιλητή:
-Καταλαβαίνεις τη γλώσσα που σου μιλάω;

Ανδρέας Κάλβος
Το χαμένο πορτραίτο
Ανδρέας Κάλβος. Κοσμοπολίτης στο πνεύμα και στην αντίληψη. Επαναστάτης στην καρδιά. Καρμπονάρος. Περιδιαβαίνει στη Φλωρεντία, στη Ζυρίχη, στο Λονδίνο, στο Παρίσι, και πάλι στη Φλωρεντία. Ύστερα Γενεύη, και πάλι Παρίσι, Ναύπλιο, Κέρκυρα, ξανά Λονδίνο, Έσσεξ και, τέλος, Λάουθ.
Τις νύχτες μ’ ένα βαρύ παλτό περπατάει μέσα από δρόμους υπαρκτούς κι ανύπαρκτους.
Βρίσκεται στο δρόμο για τη Χίο, την Πάργα, τα Ψαρά, τη Σάμο, το Σούλι. Βάζει τα γιορτινά του και υμνεί τον Βύρωνα, τον Κανάρη, τον Μπότσαρη. Ψάλλει για την ελευθερία, την αρετή, την πατρίδα, τη δόξα, τη νίκη. Είναι γεμάτος έρωτα για τον τόπο του, για τη ζωή, για τη γνώση, για τις Μούσες. Η σιωπή καλύπτει σαν πέπλο τη ζωή του από τη στιγμή που επιστρέφει στην Ελλάδα. Σιωπά και η ποίησή του. Μέσα στην αχλή του χρόνου χάνεται η εικόνα του…
Μια μυθιστορηματική βιογραφία του Ανδρέα Κάλβου που ανασυνθέτει το χαμένο πορτραίτο του εθνικού ποιητή και μας ταξιδεύει στον 19ο αιώνα, στην εποχή του ρομαντισμού, των επαναστάσεων και των μεγάλων κοινωνικών αλλαγών.

Hotel New York
Ελλάδα, αρχές του εικοστού αιώνα. Ένας νεαρός αποφασίζει να αναζητήσει την τύχη του σε άλλες πολιτείες. Ξεκινά ένα μακρύ ταξίδι από τη Ζαχλωρού για τη Νέα Υόρκη. Για μια άγνωστη πόλη. Για μια καινούργια πατρίδα. Ο δρόμος περνάει από το Παρίσι.
Καλλιτεχνικά ρεύματα, ιδέες και ιδεολογίες, ζωγράφοι, ποιητές και φιλόσοφοι, αλλά και καθημερινοί άνθρωποι συναντιούνται στη γαλλική πρωτεύουσα ένα μήνα πριν ξεσπάσει ο Α’ Παγκόσμιος πόλεμος.
Ένα Παρίσι που βράζει καθώς γεννάει τον καινούργιο κόσμο. Συγκρούσεις, ίντριγκες και πολιτικές δολοφονίες παρασύρουν τις κοινωνίες της Ευρώπης στο χάος.
Προτελευταίος σταθμός αυτής της διαδρομής το ξενοδοχείο New York στο λιμάνι του Ρότερνταμ.
Μια μυθιστορηματική περιπλάνηση στις οδούς της μετανάστευσης, μια συναρπαστική τοιχογραφία της Ευρώπης των αρχών του προηγούμενου αιώνα.

Μυθιστορήματα
Ταξίδι στη Λευκή Θάλασσα (2006)
Ανδρέας Κάλβος (2014)
Hotel New York (2015)

Αφηγήσεις – Μαρτυρίες
Το αρχαϊκό χαμόγελο του Μάνου Χατζιδάκι (2011)

Πηγές: BIBLIONET, Εκδόσεις Αρμός, Οδός Πανός, Εκδόσεις Κέδρος