Νίκος Δόικος

Ελληνες λογοτέχνες
Ο Νίκος Δόικος είναι αρχιτέκτονας – πολεοδόμος.
Γεννήθηκε στην Καστοριά το 1947.
Τελείωσε το St. Paul’s College στο Λονγκ Άιλαντ της Νέας Υόρκης, σπούδασε στο Columbia και στην Πολυτεχνική Σχολή του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης.
Παρακολούθησε διετή κύκλο μαθημάτων πολιτικής οικονομίας και κοινωνιολογίας, Urban Economics – Urban Sociology.
H πολιτική του σκέψη σημαδεύτηκε ανεξίτηλα από την ενεργό συμμετοχή του στα γεγονότα του Μάη του ’68 στο Columbia και, αμέσως μετά, στο αντιδικτατορικό φοιτητικό κίνημα της Θεσσαλονίκης.
Δύο ποιοτικές καμπές στην ιστορία των αυθόρμητων κινημάτων, με αποδομητική, κατά τον ίδιο, δυναμική, δυστυχώς αναξιοποίητες, καιροσκοπικώς μυθοποιημένες από τους τότε απόντες και μετέπειτα κυρίαρχους της αμερικανικής και ελλαδικής μεταπολίτευσης, τις οποίες, παρ’ όλα αυτά, επιμένει να θεωρεί προάγγελους μετα-αντιπροσωπευτικής Δημοκρατίας.
Από τα πρώτα χρόνια της δεκαετίας του ’90, με σειρά εκδόσεων και δημοσιεύσεων και με συστηματικές δημόσιες παρεμβάσεις σε θεματικά fora και στον διαδικτυακό διάλογο Αθήνας, Βρυξελλών και Νέας Υόρκης, θέτει επιτακτικά το ζήτημα της συστημικής κρίσης του νεοφιλελευθερισμού και μελετά τις προϋποθέσεις για ριζικές αλλαγές στα παραδοσιακά οικονομικά και πολιτικά μοντέλα.
Μελέτες και άρθρα του, επιστημονικού ή ευρύτερου πολιτικού περιεχομένου, έχουν εκδοθεί από εθνικούς και διεθνείς οργανισμούς και έχουν δημοσιευθεί στον ελληνικό και ξένο εβδομαδιαίο και περιοδικό Τύπο.
Η ιστοσελίδα του: Νίκος Δόικος και Συνεργάτες

Ο ανάριθμος δρόμος – Νίκος Δόικος

Από την πολιτικοποίηση της κοινωνίας στην κοινωνικοποίηση της πολιτικής
… Ο Νίκος Δόικος έχει συγκροτήσει το περίγραμμα της πολιτικής του παρέμβασης εδώ και πάρα πολύ καιρό με μια αλυσίδα κειμένων δημοσιευμένων σε εφημερίδες και περιοδικά παρουσιασμένων με την μορφή εισηγήσεων σε συνέδρια. Τώρα αποδεικνύεται ότι υπάρχει ένα ενιαίο διανοητικό, ιδεολογικό και πολιτικό νήμα που συνδέει τα κείμενα αυτά. Πρόκειται για το αίτημα πολιτικοποίησης της κοινωνίας και κοινωνικοποίηση της πολιτικής. Με άλλα λόγια πρόκειται για την επιτακτική ανάγκη η κοινωνία των πολιτών να διεκδικήσει το μετασχηματισμό της σε πολιτική κοινωνία και την εξίσου επιτακτική ανάγκη η πολιτική να αποκτήσει ξανά συμμετοχικό και ηθικό περιεχόμενο…
Ευάγγελος Βενιζέλος

Δοκίμιο, Επίκεντρο, 2009, 158 σελ.

Γενιά του Νοέμβρη – Νίκος Δόικος

ΜΙΑΣ ΑΝΑΣΑΣ ΤΑΞΙΔΙ
Χρόνια λησμονημένα,
χαραγμένα στο κατάρτι για υπενθύμιση,
ο δύσμοιρος,
ξεχασμένος στις θάλασσες,
απάνεμο λιμάνι,
προορισμόν οριστικόν αναζητούσα,
στην αλληλουχία των αστερισμών
και στα εφήμερα λιμανάκια του κόσμου.

Κι αυτό ήταν πάντα πλάι μου.
Μα τόσα χρόνια πλάι μου.
Στου τύμβου τα ριζά και στην σκιά
του βησαλόδετου επταπύργιου.
Κατά τα μέρη της φωτιάς και των σκιών.

Τόσο κοντά. Τόσο μακριά.
Μιας ανάσας ταξίδι.

Ποίηση, Καστανιώτης, 2010, 56 σελ.

Μετά τη βαρβαρότητα – Νίκος Δόικος

Βιωματικός μινιμαλισμός
Μετά την κατάρρευση του Τοξικού Θαύματος στις ΗΠΑ και την αναστάτωση της Ευρωζώνης, τη στιγμή που γράφονται αυτές οι γραμμές, καλοκαίρι του 2011, το αμερικανικό χρέος, έτσι όπως πλησιάζει τη συνταγματικώς προκαθορισμένη οροφή των 14,3 τρισεκατομμυρίων δολαρίων, απειλεί να τινάξει την παγκόσμια οικονομία στον αέρα.
“Πρόοδος” και όλεθρος βαδίζουν χέρι χέρι. Διαδοχικές καταρρεύσεις-απόδειπνα της αμετροέπειας, πρελούδια βαρβαρότητας. Ευτυχώς για την Ιστορία, τουλάχιστον σε τούτη την πλανητική κοινότητα, ισχύει το ανέφικτο της κοινωνικής αλλοτρίωσης. Κάτι πάντοτε βρίσκεται να απομυθοποιήσει τα ποσοτικά και να πυροδοτήσει τα επόμενα ποιοτικά άλματα.
Αλήθεια, πόσο εύκολα μπορούμε να μάθουμε να ζούμε με λιγότερα; Πόσο μπορεί να αισιοδοξεί κανείς πως τα νέα κοινωνικά κινήματα, εκείνα που ξεπροβάλλουν κάπως αμήχανα, θα ασχοληθούν συστηματικά με τις θεσμικές και κυρίως πολιτισμικές προϋποθέσεις μιας στρατηγικής αλλαγής πορείας, προς την κατεύθυνση αυτού που χαρακτηρίζω “Βιωματικό Μινιμαλισμό”;
Πόσο ρεαλιστική μπορεί να θεωρείται η σταδιακή επικράτηση του “Μέτρου” σε όλες τις εκφάνσεις του κοινωνικού βίου; Ένας εξορθολογισμός των ανθρωποδράσεων που δεν επιβάλλεται από κανέναν, αλλά βιώνεται και εδραιώνεται -μέσα από την κοινωνική του επαλήθευση- ως αξιακό πρόταγμα. Ως συναπόφαση των κοινωνιών του κόσμου να ξεπεράσουν το βαρυτικό πεδίο της βαρβαρότητας και να απολαύσουν, επιτέλους, τη μοναδική ωραιότητα του πλανήτη και τη θαλπωρή μιας ανθρωποκεντρικής κοινωνίας.

Δοκίμιο, Εκδόσεις Καστανιώτη, 2012, 205 σελ.

Απόδειπνο για PIGS – Νίκος Δόικος

ΤΟ ΧΡΕΟΣ
Όλες τις έγνοιες μου τις βούτηξα σ’ αιμάτινο κρατήρα,
όρκος ισόβιας συμφωνίας,
σπονδή ταγμένη στο Κοινόν των Ορεστών,
σαν ένα ασήμαντο κυκλάμινο στου κάμπου
το στρωμένο κατανυκτικό σμαράγδι,
το φέγγος του ν΄αναρριγεί απ ΄τους καημούς του κόσμου.

Όλα τα ποιήματα μου τα χρωστάω.

Ποίηση, Εκδόσεις των Φίλων, 2013, 59 σελ.

Συναμφότερα και λίγα μόνα – Νίκος Δόικος

«Κυρά τῆς Λίμνης»
Κυρά τῆς Λίμνης μέ τ΄ ἀστέρια στά φλουριά σου,
ποῦ τριγυρνᾶς μέ τόσους σένιους συνοδούς,
ποιός νά πρωτοθαυμάσει τόν ταφτά σου,
τήν στόφα , τόν τζουμπέ τῆς σπάνιας ζιμπελίνας,
ποιός νά τολμήσει νά προβάλει ἀντίρρηση,
ν΄ ἀμφισβητήσει τήν αἰώνια δεσποτεία σου;

Πόσες ἀκόμα νύχτες ἀξημέρωτες
θά καρτερῶ νά μέ δεχτεῖς,
μέ τόσες στεῖρες ἀντιρρήσεις στίς γωνιές,
παρακοιμώμενους πού σέ κρατοῦν ἀπρόσιτη,
ἐξαγοράζοντας σκιές νά σβήσουνε τόν ἥλιο,
νά μήν πυρώσουν τ΄ ἀλαβάστρινα σου
μάγουλα τά χάδια τοῦ Γαρμπῆ;

Κυρά τῆς Λίμνης μέ τ΄ ἀστέρια στά φλουριά σου,
τί νά τούς κάνεις τόσους πλάνους αὐλικούς,
ἄφησ’ ἐλεύθερη γιά λίγο τήν καρδιά σου
ν΄αγκαλιαστεῖ μέ λίγους φίλους καρδιακούς.

Ποίηση, Εκδόσεις των Φίλων, 2015, 104 σελ.

Ρανίδες ύδατος κι αίματος – Νίκος Δόικος

(Ασκήσεις επί χάρτου)
«Ο φύλακας των διοδίων»
Αμαρτωλοί στους παραδείσιους προθαλάμους
θριαμβευτές ανέρχοντ’ αίροντας σταυρούς.
Σε τέτοια ύψη αναμάρτητοι δεν φτάνουν,
δεν έχουν σθένος να πετάξουν, καθηλωμένοι
έτσι όπως τρέμουν στα κελιά των ιδρυμάτων,
στα καθαρά μεταξοσέντονα με τα νεκρά παγόνια,
με τις νεκρές, ημιτελείς τους ονειρώξεις.
Ξέρω τι λέω. Είμαι ο φύλακας των διοδίων.
Των υπερβάσεων ελέγχω τα φορτία, μετρώ το βάθος
των τετρημένων πίθων, το πάθος των Δαναΐδων,
τους υμνογράφους που περνούν με κόκκινο
και την απόγνωση των γλάρων και των πελαργών.
Αιχμαλωτίζω κεραυνούς μες στο μικρό καντήλι
και ρίχνω κέρματα φωτιάς στην μηχανή του Χρόνου.
Σε τέτοια ύψη αναμάρτητοι δεν φτάνουν.
Αμαρτωλοί κοσμούν τις τάξεις των Αγίων.
Ξέρω τι λέω. Είμαι ο φύλακας των διοδίων.
Εκ γενετής τυφλός έμαθα να διαβάζω
την μελωδία της σιωπής στο θρόισμα της Αλήθειας.

Ποίηση, Εκδόσεις των Φίλων, 2016, 100 σελ.

Τρίστιχα – Νίκος Δόικος

«17 Νοέμβρη – Τα προεόρτια»
Οι πατούσες φούσκωναν. Με τα υγρά του αμύνονταν το σώμα
στο καδρόνι. Μα η ψυχή ψιθύρισε “είσαι αητός, πετάς ψηλά”.
Και πέταξε. Τόσο ψηλά που ο πόνος δεν μπορούσε να τον φτάσει.

Έλα κοιμήσου πλάι μου αγαπημένη ακατανίκητη Ανάσταση,
αγκάλιασε τις προδομένες προσμονές, την βρεφική μου πίστη,
νανούρισέ μου την οργή και ξύπνησέ με όταν έρθει ο καιρός σου.

Ποίηση, Κοράλλι, 2017, 112 σελ.

Αριστερά της “Αριστεράς” – Νίκος Β. Δόικος

Ο Νίκος Δόϊκος διερευνά στα δοκίμιά του τα προβλήματα μετάβασης σε μια κοινωνιοκεντρική οργάνωση της πολιτικής και οικονομικής ζωής. Εντρυφεί σε μερικά δύσβατα και δύσκολα προβλήματα των καιρών, αναλύοντας την θέση της Αριστεράς στο νέο τοπίο των πολιτικοοικονομικών εξελίξεων. Όπως χαρακτηριστικά αναφέρει στην πρόλογό του ο συγγραφέας, “πού να περισσέψει κατανόηση για κείνες τις αυτοαποκαλούμενες ‘αριστερές’ πολιτικές δυνάμεις των οποίων η πολιτική πράξη, συμπεριφορά, ύφος, ήθος, παρουσία έχουν τόση σχέση με Αριστερά όση έχει η Τράπεζα του Βατικανού με την Επί του Όρους Ομιλία”. Με τα κείμενά του προβάλλει τους άξονες των προβλημάτων, έτσι ώστε να λειτουργήσουν μάλλον ως ερεθίσματα συσπειρώσεων παρά ως ακαδημαϊκά θέσφατα. Μαζί τους, κάποια από τα σκίτσα του συγγραφέα, τα “σκίτσα της φυλακής” όπως ο ίδιος τα αποκαλεί, δουλεμένα κατά την περίοδο της κράτησής του στη Δικτατορία.

Δοκίμιο, Επίκεντρο, 2016, 200 σελ.

Επιστροφή στον 21ο αιώνα – Νίκος Δόικος

Ποίηση, Κοράλλι – Γκέλμπεσης Γιώργος, 2019, 96 σελ.

Ποίηση
Γενιά του Νοέμβρη (2010), Καστανιώτης
Απόδειπνο για PIGS (2013), Εκδόσεις των Φίλων
Συναμφότερα και λίγα μόνα (2015), Εκδόσεις των Φίλων
Ρανίδες ύδατος κι αίματος (2016), Εκδόσεις των Φίλων
Τρίστιχα (2017), Κοράλλι
Επιστροφή στον 21ο αιώνα (2019), Κοράλλι – Γκέλμπεσης Γιώργος

Δοκίμια-Μελέτες-Πολιτική κοινωνιολογία
Lucien Goldmann, ΙΣΧΥΣ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΣΜΟΣ (Power and Humanism), Μετάφραση, Ἔκδ. «Δωδώνη», Θεσσαλονίκη, (1975)
Η ΑΝΑΓΚΗ ΕΠΑΝΕΞΕΤΑΣΗΣ ΤΟΥ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟΥ ΤΗΣ ΕΝΝΟΙΑΣ «ΕΡΓΑΤΙΚΗ ΤΑΞΗ», Εκδ. Οργάνωση «Ρήγας Φεραίος», Θεσσαλονίκη, (1976)
LΑ PARTICIPATION POPULAIRE ALΑ RENOVATION DES CENTRES HISTORIQUES – Πρόλογος: Σοφία Μάππα, Εκδ. UNESCO, Paris, (1980)
REHABILITATION, MANAGEMENT AND PROTECTION OF THE BIOLOGICAL RESERVE AND THE NEOLITHICAL LAKE SETTLEMENT OF LAKE ORESTIAS, “LIFE” – European Commission, Brussels, (1993) (with Macinvest S.A.).
EUROPEAN UNION INTERREGIONAL ACTION ZONE, European Commission, Brussels, (1994)
ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΟΛΙΓΑΡΧΙΑ, Μπροσούρα, Ιδ. έκδ. Αθήνα, (1994)
INTEGRATING LINKS AND ACTIONS NEEDED FOR THE DEVELOPMENT OF THE ISLAND AREAS, European Commission, Brussels, (1995)
ΓΙΑ ΕΝΑ ΝΕΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ, Μπροσούρα, Ιδ. έκδ. Αθήνα, (1995)
ΚΑΣΤΟΡΙΑΝΑ ΜΝΗΜΕΙΑ, Γενική Εποπτεία-Επιστημονική Επιμέλεια: Νίκος Δόικος. Ιστορική τεκμηρίωση: Γιάννης Σίσιου, Φωτο: Δημ.Τσουρτσούλας, Εκδ. Χρωμογραφή, Αθήνα, (1995)
Η ΚΡΙΣΗ ΣΤΗΝ ΑΚΡΗ ΤΟΥ ΤΟΥΝΕΛ, Μπροσούρα, Ιδ. έκδ. Αθήνα, (1996)
NEW LEFT IN THE MARKET – δοκίμιο Alumni, sp. ed., New York, (2000)
ΚΟΙΝΩΝΙΟΚΕΝΤΡΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ, Μπροσούρα, Ιδ. έκδ. Αθήνα, (2002)
Ο ανάριθμος δρόμος (2009), Επίκεντρο
Μετά τη βαρβαρότητα (2012), Εκδόσεις Καστανιώτη
Αριστερά της “Αριστεράς” (2016), Επίκεντρο

Βραβεία-Διακρίσεις
2012 Πανελλήνιο βραβείο «δοκιμίου πολιτικού και κοινωνικού στοχασμού «Παναγιώτης Φωτέας»» για το βιβλίο του «Μετά τη βαρβαρότητα» τών εκδόσεων Καστανιώτη, από εξ Ακαδημαϊκών Επιτροπή.
2013, 2015 και 2017 Βραβεύεται σε διαγωνισμούς λογοτεχνικών περιοδικών.
2018 Ανθολογείται σε ειδική έκδοση της Ομοσπονδίας Ιταλών Συγγραφέων (Federazione Unitaria Italiana Scrittori) με τίτλο «Σύγχρονοι Έλληνες Ποιητές» – PEGASO GRECO ISBN 978-88-99773-01-4 όπου ανθολογούνται οι παρακάτω ποιητές με ένα ή δύο ποιήματα ο καθένας :-
Κατερίνα Αγγελάκη Ρουκ, Γιώτα Αργυροπούλου, Νάσος Βαγενάς, Κωνσταντίνος Βάσσης, Γιώργος Βέης, Αναστάσης Βιστωνίτης, Βασίλης Βιτσαξής, Θοδωρής Βοριάς, Κωστής Γκιμοσούλης, Γιάννης Δάλλας, Κική Δημουλά, Νίκος Δόικος, Ελένη Ηλιοπούλου Ζαχαροπούλου, Νίκος Κακαδιάρης, Μαρία Καρδάτου, Γιώργος Κασαπίδης, Γιώργος Κεντρωτής, Ηλίας Κεφαλάς, Γεωργία Κολοβελώνη, Κωνσταντίνος Κομιανός, Ελένη Κοφτερού, Κωνσταντίνα Μαρίνη, Πρόδρομος Μάρκογλου, Στέλιος Μαφρέδας, Παναγιώτης Νικολαίδης, Λευτέρης Ξανθόπουλος, Θανάσης Παπαθανασόπουλος, Ελένη Παρασκευά, Π.Β.Πάσχος, Τίτος Πατρίκιος, Άννα Πετροπούλου, Μαρία Πολίτου, Τάσος Πορφύρης, Λευτέρης Πούλιος, Κώστας Ριζάκης, Νίκος Φωκάς, Αντώνης Φωστιέρης, Κατερίνα Χανδρινού, Ντίνος Χριστιανόπουλος, Γιώργος Χριστοδουλίδης, Μάριον Χωρεάνθη.
2019 Βραβεύεται κατά τον Πρώτο Πανελλήνιο Διαγωνισμό Διηγήματος τού περιοδικού «το Κοράλλι».

Πηγές: Biblionet, Επίκεντρο, Εκδόσεις Καστανιώτη, Εκδόσεις των Φίλων, Νίκος Δόικος

366 views